Cover image

© EPA

Science

Hoe werkte de spraakcomputer van Stephen Hawking?

Professor Stephen Hawking was een genie op het vlak van fysica en kosmologie. Maar daarnaast was hij (ongewild) ook de eerste beroemdheid met technologisch ondersteunde communicatie. Er hing steeds een computer aan zijn rolstoel, die hem toeliet om alsnog te communiceren met een robotachtige stem. Maar hoe werkte die technologie juist?

Wim De Backer is verbonden aan de zorgkoepel Modem en de Thomas More-hogeschool. Volgens hem kan je de werking van een spraakcomputer in vier delen opsplitsen. "Het eerste deel is de computer, die in het geval van Stephen Hawking gemonteerd was op zijn rolwagen. Het tweede deel is de software, waarmee je boodschappen kan samenstellen en waarmee de manier om de boodschap samen te stellen vergemakkelijkt wordt."

Verder is er ook een computerstem aan de software verbonden. Op die manier horen we dus de robotstem van Stephen Hawking. De Backer haalt het vierde aspect aan en vindt dit de meest opvallende, vooral op de manier waarop Hawking de computer bediende: "Bij Hawking was dat bijzonder omdat hij zijn hele computer met maar één schakelaar bediende. Die hing aan zijn kaak vast."

Scanning

Maar hoe werkt dat nu? Hawking kon opties selecteren voor zijn ogen. Hij overliep daarbij groepen of categorieën. Deze techniek heet scanning. "Hij kreeg dan de keuze om te kiezen uit zijn toetsenbord, zijn woord- of zinsvoorspelling of voorgedefinieerde zinnen. Zijn toetsenbord werkte op dezelfde manier, de letters werden één voor één overlopen", legt De Backer uit. 

Lees meer