Cover image

© istock

Economie

Dit zijn de 10 rijkste Afrikanen

Volgens het Amerikaanse zakentijdschrift Forbes gaan steeds meer Afrikanen behoren tot de allerrijksten ter wereld. Dit zijn de 10 rijkste, levende Afrikanen op de planeet.

9 ex-aequo. Isabel Dos Santos (Angola, 2,7 miljard dollar, ongeveer 2,30 miljard euro)

© EPA

Volgens Forbes is Isabel Dos Santos amper de 924de rijkste mens op de wereld. Toch is ze veruit de rijkste vrouw van heel Afrika. Bovendien is ze de eerste vrouw op het continent die ooit meer dan een miljard dollar in haar persoonlijke bezit had. De BBC en het Amerikaanse zakentijdschrift Forbes hebben trouwens ook een lange lijst opgesteld met de 100 meest invloedrijke vrouwen ter wereld en ook daarop scoort Isabel Dos Santos hoog. Ze doet trouwens niet beduidend veel moeite om haar identiteit geheim te houden. Zo circuleren er een tiental artikels over haar op het internet. Ze is één van de meest gemediatiseerde personen op deze lijst, ook al praat ze over het algemeen eigenlijk helemaal niet vaak met de pers.

Isabel Dos Santos is de dochter van de voormalige president van Angola, José Eduardo dos Santos. Die was aan de macht tussen 1979 en 2017. Het gaat echter een stuk minder goed met de zaken van Isabel Dos Santos sinds haar vader niet meer aan het hoofd van het land staat. In 2017 kwam Joao Lourenço als winnaar van de verkiezingen uit de bus. Die heeft bijna meteen haar hoogstaande functie ingetrokken als bestuursvoorzitter bij het nationale oliebedrijf Sonangol. Dan werd ze er ook nog van beschuldigd dat ze tientallen miljoenen dollars bonus gegeven zou hebben aan kaderleden. Alsof dat nog niet genoeg is, zou ze zichzelf ook nog geld uit fondsen toegekend hebben. Maar Isabel Dos Santos staat erom bekend niet van de poes te zijn en heeft allerlei advocaten onder de arm genomen om de beschuldigingen tegen haar persoon aan te vechten.

De oppositie beschuldigde haar veder nog van corruptie. Er moet verder ook gesteld worden dat Angola nog steeds één van de meest corrupte landen ter wereld is. Ook beschuldigen de politieke tegenstanders van haar vader haar ervan dat ze jarenlang geprofiteerd heeft van de functie van haar vader om zich persoonlijk rijk te maken. Dat heeft zij altijd ontkend met deze woorden: “Ik word niet gefinancierd door een publieke instelling of door geld van de staat. Ik heb altijd voor mezelf willen werken, zonder in de schaduw van mijn ouders te moeten leven.” Ze deed die uitspraken in 2016 in de Amerikaanse kwaliteitskrant Wall Street Journal.

Isabel Dos Santos is 44 jaar oud, heeft in Londen gestudeerd en heeft aandelen van heel wat belangrijke banken in het land in handen, namelijk van BIC in Angola en zo’n 19 procent van de aandelen van PBI in Portugal. Ook heeft ze aandelen bij de telecommunicatiebedrijven Unitel in Angola en Nos in Portugal. De beruchte zakenvrouw heeft in verschillende bedrijven geïnvesteerd in Portugal, waarvan Angola vroeger een kolonie was.

9. Mohamed Mansour (Egypte, 2,7 miljard dollar, ongeveer 2,3 miljard euro)

© mansour group

Hoewel Mohamed Mansour de negende rijkste mens van Afrika is, staat hij op de 887ste plaats in de wereldranglijst van Forbes. De Egyptische zakenman staat aan het hoofd van de Mansour Group, die in 1952 uit de grond gestampt werd door zijn vader en zijn twee broers Yassen en Youssef. Ook zij zijn volgens Forbes miljardairs. De Mansour Group is uitgegroeid tot het tweede grootste bedrijf van heel Egypte op het vlak van businesscijfers. Zo is het bedrijf meer dan 800 miljard dollar of ongeveer 684 miljard euro waar. De Mansour Group stelt zo’n 60.000 mensen te werk in 120 landen over heel de wereld.

Verder is de Mansour Group actief in verschillende sectoren, waaronder de energiesector, de autosector, de landbouwsector, de logistieke sector en de financiële sector. Het bedrijf is zelfs de officiële distributeur van General Motors in Egypte, Irak en Libië. Ook is de Mansour Group de exclusieve distributeur van Caterpillar in verschillende Sub-Saharaanse landen in Afrika, in Irak en zelfs in Rusland.

Mohamed Mansour is ondertussen 70 jaar en hij is één van de meest bekende zakenmannen op het continent. Tussen 2006 en 2009 heeft hij zijn functie binnen het bedrijf even naast zich neergelegd om de rol van minister van Transport in de Egyptische regering op zich te nemen. Hij moest zijn functie na drie jaar echter opgeven vanwege een ernstige treinramp. Sinds 2009 staat Mohamed Mansour opnieuw aan het hoofd van de Mansour Group.

8. Koos Bekker (Zuid-Afrika, 2,8 miljard euro, ongeveer 2,39 miljard euro)

© youtube screenshot

Koos Bekker staat op de 924ste plaats in de wereldranglijst van rijkste mensen van Forbes. In 1997 werd de Zuid-Afrikaan de CEO van Naspers. In 1985 richtte Koos Bekker ook mee M-Net/MultiChoice op. Dat was de eerste betalende televisiezender buiten de Verenigde Staten. In 2014 gaf hij zijn positie van CEO op om maar ‘gewoon’ directeur te worden van Napsers in 2015.

Napsers is een multinationaal mediaconglomeraat uit Kaapstad. Het bedrijf maakte in 2017 nog een omzet van 3,1 miljard dollar. Dat is ongeveer 2,65 miljard euro. Op de beurs werd het bedrijf geschat op ongeveer 600 miljoen dollar of 513 miljoen euro in 1997. Onder de leiding van Koos Bekker werd het bedrijf nog veel meer waard. Zo werd het bedrijf volgens Forbes in 2014 geschat op ongeveer 45 miljard dollar of 38 miljard euro. Op die manier is Koos Bekker één van de rijkste mensen van Zuid-Afrika geworden.

Napsers houdt zich in de eerste plaats dus vooral bezig met media en pers. Zo heeft het bedrijf de meerderheid van de Zuid-Afrikaanse kranten in hun bezit via Media24. Ook heeft Napsers heel wat eCommerce in handen en een betalend televisiekanaal. Het mediabedrijf is in de hele wereld actief dankzij hun investeringen. Recent heeft Napsers nog 2 procent van de aandelen van Tencent gekocht, een Chinese techgigant die gemiddeld 7,8 miljard euro opbrengt. Napsers stak in 2001 nochtans 'maar' zo'n 26 miljoen euro in Tencent. Het gaat om één van de meest succesvolle en winstgevende voorbeelden van risicokapitalisme allertijden.

6 ex-aequo. Naguib Sawiris (Egypte, 4 miljard dollar, ongeveer 3,41 miljard euro)

© EPA

Volgens het wereldklassement van Forbes uit 2018 is Naguib Sawiris de 550ste rijkste mens op aarde. Naast zijn jongere broer Nassef Sawiris is hij ook de tweede rijkste man van Egypte. Hun vader, Onsi Sawiris, is 87 jaar en is ook miljardair. Daarmee is het Sawiris-gezin één van de rijkste families van het continent.

Naguib Sawaris is de oprichter en directeur van Wind Telecom. Dat is een bedrijf dat gespecialiseerd is in telecommunicatie. Tot 2017 was hij ook CEO van Orascom Telecom Media & Technology, het bedrijf dat in 2011 opgericht werd door zijn vader.

Naguib Sawaris heeft zijn fortuin verdiend in de sector van telecommunicatie en heeft ook aandelen in zijn bezit van Evolution Mining en Endeavor Mining (zo'n 20 procent van de aandelen). Hij is geen moslim, maar een koptische christen en is erg actief op twitter. Naguib Sawaris is 64 jaar en is dus een doorleefd man. En hij is niet enkel actief op het vlak van business. Zo richtte hij in 2011 de poltieke partij Free Egyptians Party op. Sawaris en zijn partijleden zijn vooral gekant tegen de opkomst van het conservatieve, fundamentalistische Moslimbroederschap. De partij draagt principes van vrijheid, democratie en scheiding van kerk (moskee) en staat in Egypte hoog in het vaandel. De Free Egyptians Party zetelt ook in het parlement van Egypte.

De zakenman kwam ook in de internationale pers toen hij in 2015, op het hoogtepunt van de vluchtelingencrisis, voorstelde om een eiland in de Middellandse Zee over te kopen van Griekenland of van Italië om er vluchtelingen op te vangen. Het project is niet voorbij het stadium van gesprekken geraakt en werd uiteindelijk afgevoerd.

Ook op het culturele vlak heeft Naguib Sawaris al veel betekend voor Egypte. Zo richtte hij het filmfestival El-Gouna op in de gelijknamige, luxueuze stad. Het invloedrijk, kwaliteitsvolle tijdschrift Jeune Afrique heeft Naguib Sawaris in 2018 de zesde plaats gegeven in hun lijst van meest invloedrijke mensen in Afrika.

6 ex-aequo. Issad Rebrab (Algarije, 4 miljard dollar, ongeveer 3,41 miljoen euro)

Issad Rebrab is de 550ste rijkste persoon op de wereld volgens de wereldranglijst van Forbes. Hij is ook de rijkste persoon van Algerije. Issad Rebrab is de oprichter en president-directeur-generaal van Cevital, het grootste private bedrijf van Algerije. Cevital is gespecialiseerd in de voedingsindustrie en de verdeling van voedsel.

Als absolute leider van de Afrikaanse voedingsindustrie stelt Cevital ongeveer 18.000 mensen te werk. Ook de vijf kinderen van Issad Rebrab bekleden hoogstaande functies binnen het succesvolle bedrijf. De jaaromzet van Cevital wordt geschat op zo’n 4 miljard dollar of 3,42 miljard euro. Cevital heeft onder andere één van de grootste suikerfabrieken van de wereld in zijn bezit, dat elk jaar naar schatting zo’n 2 miljoen ton suiker produceert. In 2014 heeft het bedrijf het Franse bedrijf Brandt overgenomen, dat gespecialiseerd is in de fabricage van elektrische huishoudapparaten. Op internationaal vlak is Cevital vooral aanwezig in Europa en Zuid-Amerika. Dat is best een grote prestatie voor zo’n jong bedrijf, want Cevital bestaat nog maar sinds 1998.

Issad Rebrab was ooit boekhouder. Hij heeft tegenwoordig ook het dagblad Liberté in handen en in 2016 nam hij de tweede grootste Arabischtalige krant van Algerije over, El Khabar. Toch krijgt Issad Rebrab ook heel wat kritiek over zich. Zo zijn er verschillende media die willen verhinderen dat de zakenman nog meer macht in handen krijgt. Verschillende mediakanalen hebben ook gemeld dat hij politieke ambities zou hebben en er zou aan denken om kandidaat te zijn voor de presidentsverkiezingen in 2019.

5. Mike Adenuga (Nigeria, 5,3 miljard dollar, ongeveer 4,52 miljard euro)

© youtube

Mike Adenuga is de 365ste rijkste mens van de wereld volgens het klassement van Forbes uit 2018. De Nigeriaan heeft zijn fortuin verdiend in de telecommunicatiesector en in de oliesector. Zijn succesverhaal is werkelijk opmerkelijk: toen hij jong was, begon hij als taxichauffeur in New York om zijn studies te kunnen betalen. Uiteindelijk behaalde hij een Master in de Zaakwaarneming.

Mike Adenuga wist zijn eerste miljoen dollar bij elkaar te sprokkelen op zijn 26ste toen hij het bedrijf van zijn moeder overnam, dat gespecialiseerd is in de verdeling van dranken en de verkoop van kant. Mike Adenuga is ondertussen 65 jaar. Hij is ook de oprichter en grote baas van Globacom, een multinational gespecialiseerd in telecommunicatie en van Conoil, een petroleumproducent. Adenuga staat nu nog op de lijst van Forbes uit 2018, maar hij zal er de komende jaren wellicht van verdwijnen. Zo heeft hij de jongste tijd al bijna een miljard dollar verloren. Dat komt overeen met ongeveer 855 miljoen euro.

4. Nassef Sawiris (Egypte, 6,8 miljard dollar, ongeveer 5,81 miljard euro)

© EPA

Nassef Sawiris is de 251ste rijkste mens op aarde volgens het klassement van Forbes uit 2018. Hij is ook de rijkste man van Egypte, nog rijker dan zijn grote broer Naguib. Die is nog bekender dan Nassef en verschijnt ook een stuk vaker in de media. Nassef gaat een pak discreter met de media om dan zijn broer.

Nassef Sawiris is actief bij het bedrijf Orascom, dat opgericht werd door zijn vader. Hij staat ook aan het hoofd van Orascom Construction dat hij grotendeels zelf uit de grond stampte.

Dat bedrijf is op de beurs gegaan in Caïro en op de NASDAQ in Dubai. De omzet van het bedrijf in het jaar 2013 was volgens Forbes ongeveer 7 miljard dollar of zo’n 5,98 miljard euro. Zowat alle experten zijn het erover eens dat het bedrijf nu nog een pak meer waard is. Het gaat om één van de grootste bedrijven van Afrika.

Het fortuin van Nassef Sawiris is zo enorm omdat hij een deel van zijn bedrijf, namelijk Orascom Cement, in 2008 verkocht aan Lafarge, dat tegenwoordig bekend is onder de naam Lafarge Holcim. Daarvoor werd een bedrag neergelegd van ongeveer 8,8 miljard euro. Nassef Sawiris heeft daarnaast ook aandelen van Lafarge Holcim in zijn bezit, de grootste cementfabrikant van de wereld. Hij is de tweede grootste investeerder. Daarnaast pompt Nassef Sawiris ook nog geld in het sportkledingmerk Adidas. Hij is daar ook lid van de raad van commissarissen, het toezichthoudende orgaan van naamloze vennootschappen. Dan heeft hij ook nog OCI NV in handen, één van de grootste producenten van meststoffen ter wereld. Het bedrijf is de beurs op gegaan en heeft vooral fabrieken in de Verenigde Staten. Eén van hun aandeelhouders is niemand minder dan Microsoft-medeoprichter Bill Gates.

Enkele jaren geleden heeft de succesvolle zakenman een luxueus appartement in New York gekocht voor ongeveer 70 miljoen dollar. Dat is zo’n 59,88 miljoen euro.

3. Johann Rupert (Zuid-Afrika, 7,2 miljard dollar, ongeveer 6,15 miljard euro)

© getty

Johann Rupert is de 228ste rijkste mens ter wereld volgens het klassement van 2018 van Forbes. Hij is de zoon van Anton Rupert, één van de bekendste en meest succesvolle Afrikaanse zakenmannen uit de 20ste eeuw. Johann Rupert erfde van zijn vader de Compagnie Financière Richemont SA, dat die in 1988 opgericht heeft. Richemont heeft enkele van de mooiste en meest exclusieve modemerken in handen, zoals Cartier, Piaget, Lancel en Montblanc. Tijdens het derde trimester van 2017 maakte Richemont een omzet van ongeveer 3,1 miljard euro.

Johann Rupert staat ook aan het hoofd van Remgro, een investeringsbedrijf in Zuid-Afrika, waarvan hij zo’n 7 procent van de aandelen heeft, en Reinet, een investeringsholding uit Luxemburg. Daarnaast heeft Johann Rupert nog 50 procent van de aandelen in zijn bezit van de rugbyclub de Saracens in Engeland.

Ondanks al die bezigheden wordt er in de pers weinig gesproken over Johann Rupert en houdt die zich liever afzijdig. Op de zeldzame momenten, waarop hij toch in de media verschijnt, komt hij erg sterk over. Zo zei hij in 2016 bijvoorbeeld dit aan de Amerikaanse krant New York Times: “Luxe moet je discreet beleven. De tijd van de blingbling is nu echt voorbij. Vergeet het. Onze samenleving bejubelt slechte personen. Er zijn ook veel voetballers die miljoenen verdienen. Waar zijn onze waarden?”

2. Nicky Oppenheimer (Zuid-Afrika, 7,7 miljard dollar, ongeveer 6,57 miljard euro)

© youtube

Nicky Oppenheimer is de 202de rijkste mens ter wereld volgens het klassement van Forbes uit 2018. Hij is ook de rijkste burger van Zuid-Afrika en de kleinzoon van Sir Ernest Oppenheimer. Die richtte in 1917 het mijnbouwbedrijf Anglo American op. Zijn familie heeft tijdens de vorige eeuw een belangrijke plaats veroverd in de zakenwereld, vooral in de diamantsector.

Nicky Oppenheimer volgde zijn vader en grootvader op als leider van Anglo American en van het diamantsbedrijf DeBeers. In 2012 heeft Nicky Oppenheimer alle aandelen van zijn familie van DeBeers verkocht. Daarmee brak hij een traditie van bijna honderd jaar. De koper was Anglo American, waarvan de familie Oppenheimer volgens Forbes amper 1 procent van de aandelen bezit.

De familie Oppenheimer is al jaren aan het investeren in het materieel en natuurlijk erfgoed van Zuid-Afrika. Nicky Oppenheimer is ook de eigenaar van het Tswalu Kalahari Reserve. Dat is het grootste private natuurreservaat van Zuid-Afrika. Met zijn zoon heeft hij ook de stichting Brenthurst opgericht, die zich inzet voor een verbetering van de economie van Zuid-Afrika.

1. Aliko Dangote (Nigeria, 12,2 miljard dollar, ongeveer 10,42 miljard euro)

© EPA

Hoewel Aliko Dangote de rijkste mensen van Afrika is, staat hij maar op de honderdste plaats van rijkste mensen ter wereld in het klassement van Forbes van 2018. Volgens Forbes is hij ook de 66ste machtigste mens ter wereld en volgens Jeune Afrique de meest invloedrijke Afrikaan. Aliko Dangote is de oprichter en baas van Dangote Cement, de grootste cementproducent van Afrika.

Dangote heeft 88 procent van de aandelen van het bedrijf in handen. Dangote Cement heeft in een tiental Afrikaanse landen fabrieken en maakte in 2017 een omzet van zo’n 1,9 miljard euro. Dat is een stijging van maar liefst dertig procent ten opzichte van 2016.

Dangote heeft ook aandelen in zout- en suikerfabrieken en in de olie- en telecommunicatie-industrie. Hij is ambitieus en wil blijven groeien en kijkt daarvoor vooral naar Europa en de Verenigde Staten. Hij is amper in de media te zien, maar heeft banden met heel wat wereldleiders. Zo werd hij onlangs nog ontvangen op het Élysée. Dangote is geen fan van blingbling. In 2007 zei hij dit tegen Oprah Winfrey : “Ik ben in geld geïnteresseerd als een teken van succes, maar ik heb een sobere levensstijl.” Ook heeft hij al laten blijken dat hij de Engelse voetbalclub Arsenal wil kopen, waarvan hij fan is.

Daarnaast wil Dangote zich ook inzetten voor een betere wereld. Zo richtte hij de de Dangote Foundation op in 1993. Het gaat om de grootste liefdadigheidsorganisatie van het land met een donatie van 1 miljoen euro. Laatst investeerde Dangote nog 3,3 miljoen dollar of ongeveer 2,81 miljoen euro in de bouw van de Dangote Business School in Nigeria, waar hij onderwijs wil voorzien.

Lees meer