Cover image

What happens in Vegas...

'Gambling is a vice. Drugs are a vice. Prostitution is a vice. You can't sell the poison unless you're willing to take it yourself.'

Bob Stupak, gokker en eigenaar van het Stratosphere Casino, in 1997.

Las Vegas moet ooit een onherbergzame plaats zijn geweest, want bij het begin van de 20ste eeuw woonden er amper 18 Mormoonse families. De stad bevindt zich dan ook in het hart van de Mojave-woestijn en wie zo’n zandvlakte wil commercialiseren moet vindingrijk zijn. Al moet gezegd dat de politieke leiders van de staat Nevada geen gebrek aan creativiteit mag worden verweten. Als eerste Amerikaanse staat keurden ze al in 1911 een wet goed die het mogelijk maakte uit de echt scheiden in amper zes weken (een record voor die tijd). Ook de verkoopsbelasting en het verbod op gokken en prostitutie moesten er - na wat lokaal gemor - finaal aan geloven.

Tussen 1940 en 1980 had Las Vegas een zekere panache. De meeste casino’s waren in handen van maffiabazen met legendarische namen als Meyer Lansky, Bugsy Siegel en Al Capone. Een casino bezoeken had iets; mensen kleedden zich voor de gelegenheid en historische crooners als Bobby Darin, Tom Jones en Sammy Davis jr., maar ook Frank Sinatra en zijn Rat Pack, en rocklegende Elvis Presley trokken massa’s volk.

Tegen 1989 was de Strip bekender dan de stad. Wie niet gokte had in Las Vegas nog weinig te zoeken. Met de Rat Pack ontbonden en Elvis in het graf, ging ook het entertainment bergaf en zwaaiden tweederangsartiesten als Barbara Mandrell en Jimmie Walker er de scepter. Het was een moeilijke tijd voor de gokstad. De maffia en Howard Huges waren verdreven of dood en de Wall Streetbonzen vonden de casinobusiness niet ‘sexy’ genoeg. Zij staken hun centen liever in de grote tabaksproducenten. Tussen 1969 en 1989 opende in Vegas welgeteld één hotel: de Mirage.

In die tijd was er een hoop verbeelding nodig om Disneyland met Las Vegas te vergelijken, maar met de komst van miljardairs als Steve Wynn en Kirk Kerkorian zou de stad op amper vijftien jaar worden uitgebouwd tot een vreemde buitenaardse metropool, die als een neonlicht schittert middenin de woestijn. Hun doel was om van Las Vegas een volwassenenparadijs te maken. Maar ze baseerden hun businessmodel op een bewijs uit het ongerijmde: hoe meer casino’s ze zouden bouwen, hoe meer toeristen de stad zouden bezoeken...

Die casino’s werden snel resorts, met gemiddeld 3.000 à 5.000 kamers. Alle waren zonder uitzondering eigendom van beursgenoteerde bedrijven. Las Vegas werd glitter op grote schaal, met kitcherige replica’s van de Eiffeltoren, een middeleeuws kasteel (Excalibur), de piramide van Luxor, de skyscrapers van Manhattan, het Venetiaanse San Marcoplein en het Canal Grande (met echt water, maar onder een plastieken hemel). Alles werd show en vals...

Deze resorts beschikken over ultra-luxueuze kamers en dito suites (de Hardwoodsuite in het Palms Hotel beschikt zelfs over een heus basketbalveld), shoppingcentra, spa’s, luxezwembaden, evenementenhallen, congreszalen, restaurants, attracties als leeuwenkooien en mega-aquaria en uiteraard ook... casino’s (in 1969 telde Las Vegas 50 pokertafels; nu heeft enkel het Bellagio-hotel er al meer dan 40).

De stad biedt vandaag tevens een uitzonderlijke culinaire scène en is een van de vier Amerikaanse steden met een eigen Michelingids. Ook entertainment is helemaal terug, met affiches als Cirque du Soleil, David Copperfield, Elton John en Céline Dion.  Hoewel de ziel van het oude Las Vegas volledig is verdwenen, passeerden hier vorig jaar een kleine 40 miljoen mensen. Dat zijn er bijna even veel als in New York. De stad telt 135.000 hotelkamers; dat zijn er zelfs dubbel zoveel als in de Big Apple.

Hoewel er in de globale gokwereld 335 miljard dollar omgaat, zijn deze casino-resorts al lang niet meer enkel afhankelijk van gokinkomsten. 70% komt uit  andere activiteiten. In 2009 spendeerden toeristen gemiddeld 75 dollar per persoon aan accomodatie en bleven ze 3,6 nachten. Ze besteedden 250 dollar aan voeding; 100 dollar aan shopping, 53 dollar aan transport en 45 dollar aan shows en sightseeing (Las Vegas ligt middenin de canyons en vlakbij de waterkrachtcentrale Hoover Dam). 17% van de bezoekers gokt niet. Wie het wel doet spendeert gemiddeld 482 dollar per verblijf (in 2005 was dat nog 627 dollar).

Toch trof de financiële crisis dit volwassenensprookjesland recht in het hart. Toen alle beursbubbels barstten en de muziek stopte met spelen vielen de gigantische bouwprojecten stil. Een stad die jarenlang dronken van glorie was geweest ontwaakte met een enorme kater. De werkloosheid blijft er tot op vandaag met 15,5% de hoogste van het land. Was de bevolking van de stad tussen eind tachtiger jaren en 2008 nog verviervoudigd (wat van Las Vegas - met 570.000 inwoners - Amerika’s 28ste grootste stad maakte en de vraag naar vastgoed almaar de hoogte had ingejaagd), dan noteerde Sin City in 2009 voor het eerst een bevolkingsafname. De vastgoedsector implodeerde. Een huis dat in 2006 gemiddeld 317.000 dollar kostte wordt nu aangeboden voor amper 138.000 dollar.  Verschillende casino’s vroegen het faillissement aan. Minder bezoekers deden minder geld op en bleven minder lang dan vroeger. Vegas was traditioneel de gaststad voor verschillende belangrijke conferenties en beurzen, maar nu bleven ook de bedrijven weg.  En er is meer. Internetgokken eiste ondertussen zijn deel van de koek op en ook andere financiëel noodlijdende Amerikaanse staten hebben hun gokverbod opgeheven. Verder is er de concurrentie van Azië, want samen met andere industriële activiteiten verdwijnen ook de grote casinoconcerns richting het Oosten (volgens Sheldon Adelson, de CEO van Las Vegas Sands Corporation is er in Azië makkelijk plaats voor ‘5 à 10 Las Vegassen’).

Sinds kort komen de toeristen met mondjesmaat terug. Zelfs de stad kondigt nieuwe initiatieven aan. Later dit jaar opent Vegas de Mob Experience, een museum waarin het rijke gangsterverleden van de stad zal worden tentoongesteld. Maar Las Vegas blonk nooit uit in diversificatie. De stad blijft goed in één zaak, maar heeft nu de zeitgeist tegen. De kans dat alles opnieuw goed komt bestaat, al zal het zijn tijd duren.

Kerkorian en Wynns bewijs uit het ongerijmde verhuist voorlopig oostwaarts.

Foto's

Sands Hotel, (1963, Foto: Attribution by Nevada Tumbleweed)

Hardwood Suite, Palms Hotel

The Venetian Hotel, (Foto: Attribution by mosoltysik)