Kan bijgeloof prestaties verbeteren?


✔ Op vrijdag de 13de vliegen 10.000 mensen minder dan op een gewone vrijdag.


✔ Golfers die met een bal speelden die door anderen als een 'lucky ball' was omschreven, waren 35% efficiënter bij het putten dan mensen die met een 'gewone' bal speelden.


✔ Uit een studie van de universiteit van Californië, blijkt dat mensen zwarte katten als antisociaal typeren, waardoor ze minder geneigd zijn een zwarte kat uit een dierenasiel te adopteren in vergelijking met katten van een andere kleur.


✔ Bijna tweederde van 4.000 ondervraagden in een Brits onderzoek geloofden dat het kruisen van de vingers geluk kan afdwingen.


✔ In China - waar het nummer 8 als een geluksnummer wordt beschouwd - eindigen prijzen die in advertenties worden getoond vier keer vaker op het cijfer 8 dan op een ander cijfer.




Bijgelovigheid ontstaat wanneer je een controleerbare factor wijzigt (de dag met thee beginnen in plaats van koffie of een blauwe das dragen in plaats van een paarse bijvoorbeeld) en je vervolgens iets positiefs of negatiefs meemaakt. De meesten onder ons zijn op deze manier bijgelovig, al komen we daar niet altijd voor uit. Volgens recente studies kan zulk bijgeloof ons de illusie van controle geven en zelfs onze prestaties verbeteren.


Wall Street Journal:


Professoren Gita Johar en Eric Hamerman schreven onlangs een paper over de effecten van bijgeloof en stellen daarin dat het vooral mensen zijn met een hoge drang naar controle en een gevoel van hulpeloosheid die er vatbaar voor zijn. Ze besluiten eveneens dat de meesten bereid zijn hun bijgeloof op te geven wanneer ze geconfronteerd worden met negatief bewijsmateriaal en dat het in stressvolle situaties ook tot betere prestaties kan leiden.


Voor het experiment van Johar en Hamerman kregen 275 vrijwilligers de opdracht om tienmaal “steen, schaar, papier” met hun linkerhand tegen een computer te spelen en tienmaal met hun rechterhand. Stiekem gaf de computer hen een voordeel wanneer ze met links speelden.


Vervolgens vroegen de professoren welke hand men wou gebruiken voor de finaleronde. Driekwart wou met links spelen omdat men dacht meer geluk te hebben met die hand. Doch wanneer de wetenschappers hen herinnerden aan hun positieve kenmerken (een techniek die psychologen “zelfbevestiging” noemen), reageerde men minder bijgelovig tijdens een tweede experiment.


Mensen herinneren aan hun goede kenmerken versterkt hun emotionele zekerheid,” aldus Claude Steele, expert inzake zelfbevestiging en decaan aan Stanford, “als ik weet dat ik een goed mens ben, voel ik me zekerder over mezelf en dat doet mijn nieging tot bijgelovigheid dalen.”


Wanneer mensen onder druk staan om te presteren, kan bijgeloof bovendien een placebo-effect creëren dat prestatieverhogend werkt. Zo maakten golfers bij een studie 35% meer putts met een bal die als “lucky” beschreven werd. Tal van sporters (en sportfans) zijn dan ook heel vertrouwd met het fenomeen van bijgelovigheid. Zelfs Michael Jordan droeg zijn “lucky” shorts onder zijn NBA-shorts.


Bepaalde culturele bijgelovigheden kunnen zelfs de hele markt gaan beïnvloeden. Het aantal vliegtuigpassagiers daalt bijvoorbeeld met 10.000 op vrijdag de dertiende en veel bedrijven merken op zulke dagen een dip in hun inkomsten op omdat een significant aandeel van hun klanten die dag vermijdt om te reizen of om producten te kopen.


[PICTURE|sitelpic|90x110]