Fossiele brandstoffen krijgen 10 miljoen euro subsidies per minuut
Het Internationaal Monetair Fonds (IMF) bracht onlangs een rapport uit over de totale kostprijs van fossiele brandstoffen voor de wereldwijde overheden. Het resultaat is ontstellend, want alle zichtbare en verborgen subsidies samen kosten volgens het rapport jaarlijks aan de belastingbetalers 4,74 biljoen euro aan de belastingbetalers.
Dat komt overeen met 10 miljoen euro per minuut. Mochten de overheden die subsidies afschaffen, dan zou hernieuwbare energie volgens het rapport de goedkoopste energievorm worden en zou de uitstoot van broeikasgassen automatisch met 20 procent dalen.
Gezondheid en milieu zijn grootste kosten
“Schokkend,” noemt het Internationaal Monetair Fonds (IMF) de resultaten van het eigen onderzoek. De rechtstreekse subsidies die overheden aan de fossiele brandstofindustrie geven, in de vorm van kortingen voor consumenten van diesel en andere brandstoffen, zijn uiteraard al lang bekend.
Die tussenkomsten vertegenwoordigen echter slechts 6 procent van het totaalrekening. Dat komt doordat de industrie ook de veroorzaakte kosten van de milieuvervuiling en gezondheidsproblemen grotendeels op de overheden afwentelt.
De gezondheidskosten die de overheden op zich moeten nemen omdat mensen ziek worden door de luchtvervuiling, zijn gigantisch. Het Internationaal Monetair Fonds schat de kosten op meer dan de helft van de 4,74 biljoen euro die jaarlijks uitgegeven wordt omwille van de fossiele brandstofindustrie. Daarvoor baseert het rapport zich onder andere op recente studies van de Wereldgezondheidsorganisatie.
Daarnaast krijgen de overheden ook de rekening van de klimaatopwarming geprestenteerd. Volgens een berekening van de Amerikaanse overheid bedraagt die kostprijs 38 euro per ton koolstofdioxide (CO2) die in de atmosfeer wordt uitgestoten.
Daaruit concludeert het rapport dat er wereldwijd jaarlijks meer dan 1.000 miljard euro uitgegeven wordt om de negatieve gevolgen van de klimaatopwarming tegen te gaan. Het gaat hier volgens de klimaatexperts van de Verenigde Naties zelfs om een erg voorzichtige schatting.
Het rapport telt tenslotte bij de overheidssubsidies ook de kostprijs van files en verkeersongevallen op. “Er moet immers rekening mee gehouden worden dat een hogere brandstofprijs ook rechtstreeks tot minder verkeersdrukte zal leiden,” wordt er aangevoerd.
Solide berekening
Toen David Coady, verantwoordelijke voor het rapport, de cijfers de eerste keer zag, geloofde hij naar eigen zeggen zijn ogen niet. “We merkten tegen mekaar op dat we de berekeningen opnieuw moesten controleren,” getuigt hij. “Maar de berekening van de wereldwijde subsidies bleek erg solide. Dit cijfer geeft de reële kostprijs van de subsidies op fossiele brandstoffen weer.
“Dit rapport ontkracht het idee dat fossiele energie goedkoop is,” denkt ook Nicholas Stern, klimaateconoom van de London School of Economics. “Er is geen rechtvaardiging te bedenken voor deze astronomische subsidies aan fossiele brandstoffen. Ze vervalsen de markt en verzwakken de economie, waarbij vooral de armste landen zwaar worden getroffen.”
Ook het Internationaal Monetair Fonds wijst daarop. “Landen die de subsidies afschaffen, zouden veel meer kunnen investeren in infrastructuur, gezondheidszorg, onderwijs en de strijd tegen armoede,” wordt er aangevoerd. “Ook de belastingen zouden naar beneden kunnen worden herzien, wat economische groei kan stimuleren.”
Bovendien zou de strijd tegen de klimaatopwarming een flinke duw in de rug krijgen. Het Internationaal Fonds schat dat de uitstoot van broeikasgassen dankzij het afschaffen van de subsidies wereldwijd met 20 procent zou dalen.
Voor Europa werd de kostprijs van de fossiele brandstofindustrie berekend op bijna 300 miljard euro. De Verenigde Staten geven 632 miljard euro uit en China spant de kroon met meer dan 2.000 miljard euro aan subsidies.