Cover image

Bijna 'full-employment' in de VS, toch stijgen de lonen niet. Waarom?

"Wanneer de werkloosheidsgraad op 4,4% staat, er sinds 2001 nooit meer jobaanbiedingen waren dan vandaag en werknemers sinds 2007 hun oude job nooit sneller inruilden voor een nieuwe dan nu, zijn alle voorwaarden voldaan voor een ‘normale’ loonstijging van 3,5 à 4% per jaar", schrijft econoom Michelle Meyer van Bank of America in een nota aan haar klanten. Maar toch is dat niet het geval, want de lonen stijgen slechts à rato van 2,5% per jaar.


Economen buigen zich al een tijd over de achterliggende oorzaak van het buitengewone fenomeen van stagnerende lonene. Ze komen met 2 verklaringen:




Een theorie wil dat het voor werknemers steeds minder makkelijk wordt om over te stappen naar een job die beter betaalt. Uit data blijkt dat dit soort job-to-job-transities in verhouding tot de werkloosheidsniveau’s vandaag minder talrijk zijn dan in het verleden. Waarom? Omdat jobs een steeds toenemende specialisering vergen, waarvoor een hogere opleidingsgraad vereist is en ‘jobhoppen’ als gevolg daarvan moeilijker wordt.




In staten waar de lonen de voorbij jaren toch hoger gingen, was dat voornamelijk te danken aan de tussenkomst van de staat en andere regionale overheden, die de minimumlonen verhoogden. Zo zijn werknemers in de retail en gezondheidszorg vandaag beter af dan anderen omdat die sectoren verplicht werden de lonen te verhogen.  Nog volgens Meyer zullen straks de lonen in de luchtvaartsector stijgen als een gevolg van nieuwe vakbondsovereenkomsten. 



Wat nu?


Volgens Torsten Slok, Chief International Economist bij Deutsche Bank Securities, moet de werkloosheidsgraad nog verder dalen tot zich een echte een algemene loonsverhoging zal inzetten.:




“In de staten Maine en New Hampshire schommelt de werkloosheid rond de 3%, een pak onder de landelijke 4,4%. Wel, in beide staten lag de inkomenstoename vorig jaar rond de 4 à 5%, een pak boven het nationale gemiddelde van 2,5%. Waarschijnlijk moet de FED gewoon verder geduld blijven uitoefenen.”



Waarom is dit belangrijk?


Exact hetzelfde fenomeen doet zich voor in de eurozone.  De achterliggende redenen mogen dan al iets verschillen, de westerse middenklasse blijft het moeilijk hebben.