Cover image

© Getty Images

Politiek

Turken verkiezen sterke man boven democratie en sterke economie

In Turkije heeft president Recep Tayyip Erdogan de vervroegde presidentsverkiezingen gewonnen..

Volgens staatspersbureau Anadolu haalde Erdogan met iets meer dan 99,9% van de stemmen geteld ruim 52,5% van de stemmen. Dat maakt een tweede ronde overbodig. Erdogan had zondagavond rond 21.30 plaatselijke tijd de overwinning al opgeëist.

Voor zover dat nog enig belang heeft in het nieuwe presidentiële systeem van Turkije zal Erdogan wel rekening moeten houden met een coalitieregering De AKP van Erdogan haalt nog maar 43% van de stemmen en speelt haar kostbare parlementaire meerderheid kwijt. Ze gaat dan ook regeren met de ultranationalistische, rechtse MHP, die 11% van de kiezers kon overtuigen.

"Turkije gaf de wereld vandaag een les in democratie"

Erdogan zei in een toespraak dat hij alle kiezers wilde bedanken: “Turkije heeft de wereld vandaag een les in democratie gegeven. Veilige en vrije verkiezingen bewijzen hoe sterk de Turkse democratie is", zei hij. Bijna 90% van de Turken zouden hun stem hebben uitgebracht. Hij anticipeerde ook al op aankomende beschuldigingen van mogelijk bedrog: "Ik hoop dat niemand gaat proberen om de uitslag te ondermijnen en de democratie te schaden om hun eigen falen in te dekken."

Ince bracht miljoenen op de been

Zijn belangrijkste tegenstander Muharrem Ince (Republikeinse Volkspartij - CHP) had eerder nog weten dat voorlopige uitslagen geen enkel belang hebben, maar heeft de overwinning van Erdogan ondertussen toegegeven. 

Kort nadat Erdogan de overwinning had opgeëist, had Ince nog gemeld dat zijn rivaal de staatsmedia misbruikt om de winst te claimen voordat alle stemmen zijn geteld.

Ince zou volgens Anadolu 30,74 % van de stemmen hebben behaald. De verwachtingen lagen een pak hoger, omdat zijn verkiezingsmeetings de voorbije weken honderdduizenden mensen op de been hadden gebracht. Ince gaf maandagmiddag in een persconferentie zijn nederlaag toe. Wel zei hij dat Turkije met een presidentieel systeem waarbij de macht bij één persoon geconcentreerd is, een gevaarlijke fase intreedt. 

Ook onder Belgische Turken is Erdogan grenzeloos populair. Hij behaalde hier net geen 75% van de stemmen.

Erdogan rijdt zijn economie recht de afgrond in

Deze verkiezingsoverwinning biedt Erdogan de kans om de functie van de premier af te schaffen, de rol van het parlement te verzwakken en de vrijheid van meningsuiting, die al jarenlang onder vuur ligt, verder te ondermijnen. Sinds hij bijna twee jaar geleden een staatsgreep kon afweren, heeft Erdogan tienduizenden dissidenten ontslagen of gevangen gezet.

De Turkse president zegt na zijn verkiezingsoverwinning nog meer verantwoordelijkheid te willen opnemen, onder andere voor het monetaire beleid van het land.

Erdogan stoort zich al jaren aan de rentepolitiek van de Turkse centrale bank. De belangrijkste rentevoet bedraagt vandaag 17,75%, maar volgens de president moet die lager, omdat hij prijsverhogingen in de hand zou werken. Een uitgangspunt dat haaks staat op elke conventionele economische theorie. 

Erdogan blijft na zijn overwinning minstens president tot 2023. 

[Uit de kaart hieronder moet blijken dat Erdogan ruim 63 van de 81 Turkse provincies naar zijn hand kon zetten.]